Cryonics

Deze tekst is vooral bedoeld als een algemene inleiding tot cryonics. Voor degenen die geïnteresseerd zijn in meer gedetailleerde (wetenschappelijke) achtergronden zijn er links naar relevante (Engelstalige) sites op het web en is er een literatuurlijst onderaan de pagina.

Wat is cryonics?
Cryonics, of cryogene suspensie, is een experimentele procedure waarbij men overleden personen of dieren bewaard bij zeer lage temperaturen (vloeibare stikstof, -196 graden Celsius), zodat biologisch verval voorkomen wordt en ze in de toekomst eventueel behandeld en weer tot leven gewekt kunnen worden.

Waarom zou je je laten invriezen?
Op het moment is een geleidelijke aftakeling van het lichaam, uiteindelijk gevolgd door de dood, een van nare zekerheden van het leven. Je wordt geboren, groeit op, voor je het weet ben je oud en dan sterf je. Het is "doodgewoon", en de meeste mensen staan er (liever) niet bij stil. De dood kan ook plotseling toeslaan, in de vorm van een ongeluk of een ernstige ziekte, en iemand vroegtijdig uit het volle leven wegrukken.

Hoewel de medische wetenschap vooral in de laatste tientallen jaren enorme vorderingen heeft gemaakt, staat zij in veel gevallen nog volledig machteloos. Lang niet alle ziektes kunnen worden genezen, door ongelukken veroorzaakte schade is vaak onherstelbaar, en het verouderingsproces kan hooguit wat vertraagd worden. Geen van deze problemen is echter onoverkomelijk. Door de toenemende kennis over onze genetische opbouw (o.a. dankzij het Human Genome Project voor het in kaart brengen van het gehele menselijke DNA, dat begin volgende eeuw klaar moet zijn), en de werking van het menselijk lichaam in het algemeen, zal het mogelijk zijn om steeds meer oorzaken van ziekte en ouderdom te identificeren en te behandelen. Nieuwe technieken zoals moleculaire nanotechnologie, het gericht manipuleren van materie op moleculair niveau d.m.v. minuscule robotjes, zullen hier vrijwel zeker een grote rol in spelen.

Als we bedenken hoeveel er reeds verbeterd is in alleen al de afgelopen honderd jaar, is er alle reden om aan te nemen dat de wetenschap de dood steeds verder zal terugdringen. Sterven zal dan niet langer de regel zijn, maar een uitzondering. Ongetwijfeld zal de verwachte vooruitgang ook zorgen voor een indrukwekkende verbetering van de algehele levensstandaard, zoals dat ook in het verleden is gebeurd. Zelfs de armeren in onze samenleving beschikken tegenwoordig over middelen waar men vroeger alleen maar van kon dromen, en de veranderingen die in het vooruitzicht staan zijn nog vele malen ingrijpender dan we tot nu toe hebben gezien. Vooral de eerdergenoemde nanotechnologie zal sterk bijdragen aan een toekomst vol mogelijkheden, omdat hiermee (vrijwel) elk object snel, nauwkeurig en met minimale kosten vervaardigd zal kunnen worden uit goedkope grondstoffen. Ook zal het repareren van schade veroorzaakt door ongelukken, ziekte en veroudering mogelijk worden. Met een simpele injectiespuit zou je miljoenen minuscule machientjes bij iemand kunnen inbrengen, die als een soort vriendelijk virus door het lichaam trekken en schade aan weefsels, cellen en zelfs DNA herstellen volgens een van tevoren bepaald programma. Deze technologie staat nog in zijn kinderschoenen, maar zal vrijwel zeker in de komende eeuw(en) een enorme groei doormaken en de maatschappij ingrijpend veranderen.

Het is dus zeer waarschijnlijk dat binnen afzienbare tijd, niet meer dan zo'n tweehonderd jaar en misschien zelfs veel eerder, de huidige problemen van ziekte en veroudering niet meer zullen bestaan, of in ieder geval veel beperkter zullen zijn. In vergelijking met ons zullen toekomstige generaties (vrijwel) vrij zijn van fysieke en mentale kwalen. Ze zullen intelligenter, mooier, sterker en gelukkiger zijn dan de nu bestaande mensen. Ook zal de toekomst vrijwel onbegrensde mogelijkheden bieden zoals ruimtereizen, perfecte virtual reality en uploading (het overbrengen van het bewustzijn in een soort computer). Wie zou dit niet willen aanschouwen, en er zelf deel aan hebben?

Helaas, hoewel de technologische ontwikkelingen zeer snel gaan, zullen de kritieke doorbraken vermoedelijk (net) niet meer plaatsvinden binnen de levensspanne van degenen die nu leven, in ieder geval niet de ouderen. De meeste zullen geveld worden door ziekte, een ongeluk of ouderdom en zullen hierdoor een mogelijkerwijs zeer prettige en interessante toekomst mislopen. Tenzij ze zich laten invriezen. Voor zover bekend is dit op het moment de enige plausibele kans om de permanente dood tegen te houden als alle "conventionele" middelen gefaald hebben. Onherroepelijk dood ben je namelijk pas nadat je hersens vernietigd zijn, wat door begraven en cremeren inderdaad grondig wordt gedaan. Cryogene suspensie daarentegen voorkomt dit soort terminale schade, en geeft je dus een mogelijkheid (geen garantie, want die zijn er niet in het leven) om te overleven.

Vaak zeggen mensen dat ze niet eeuwig zouden willen leven, en dat ze daarom ook niet geïnteresseerd zijn in cryonics. Dit is echter geen goed argument. Ten eerste is het zo dat als cryonics inderdaad werkt, je wakker wordt in een wereld waar veroudering en de meeste ziektes zijn geëlimineerd, maar zeker niet de dood als zodanig. Een ongeluk kan nog altijd de hersens zodanig beschadigen dat herstel onmogelijk is. "Eeuwige jeugd" is geen onkwetsbaarheid. Echter, het is wel zo dat echte onsterfelijkheid steeds dichter benaderd zal worden door steeds betere technologieën. Het eerder genoemde uploaden bijvoorbeeld zou het mogelijk maken om miljarden "back-ups" van jezelf te hebben in een reusachtige computer die een verlengde van je brein geworden is. Ongetwijfeld zullen er ter zijner tijd nog veel betere manieren gevonden worden om ware onsterfelijkheid te bereiken, maar uploaden is op het moment de meest voor de hand liggende optie. Mensen die dit allemaal wat te ingrijpend vinden hoeven zich echter geen zorgen te maken: je zal ook gewoon "ouderwets" mens kunnen blijven als je dat perse wil. De toekomst biedt gewoon meer keuze, je maakt zelf uit hoe ver je wil gaan met het verbeteren van je fysieke en mentale capaciteiten. Net zoals je nu kan kiezen tussen een kale kop of een pruik/implantaat, een snelle auto of toch maar de fiets, een 486 of een 300 MHz Pentium 2 etc, kun je later kiezen tussen verschillende lichamen en mentale "upgrades". Voor alle duidelijkheid: dit is zeker geen science fiction, maar een logisch gevolg van technologische groei. De basis voor deze ontwikkelingen is reeds gelegd (cloning, supercomputers, extreme levensverlenging bij allerlei testdieren, het gericht verplaatsen van atomen zoals bijvoorbeeld IBM heeft gedaan etc.), en het is slechts een kwestie van tijd voordat men ze geperfectioneerd heeft. Zaken die wij als alledaags beschouwen, zoals computers, mobiele telefoons, magnetrons, CAT- scans, straalvliegtuigen, TV's etc, etc. waren voor de mensen van 100 (laat staan 200 of meer) jaar geleden minstens net zo onvoorstelbaar als bijvoorbeeld nanotechnologie, supermensen en ruimtebreinen nu zijn voor ons. Het is dus raadzaam om niet te gauw iets als "onmogelijk" of "utopistisch" te bestempelen, want de geschiedenis heeft keer op keer bewezen dat de realiteit uiteindelijk zelfs de wildste fantasie overtreft.

Om terug te komen op het oorspronkelijke vraagstuk: veel mensen zeggen dus iets in de zin van "waarom zou je je laten invriezen, wie wil er nou eeuwig leven?" Het eerste deel van die vraag is reeds eerder beantwoord: invriezen doe je om te overleven, het is een laatste redmiddel voor wie stervende is en niet meer geholpen kan worden met de huidige medische middelen. Als bonus maak je kans om een fantastische toekomst mee te maken. Op het tweede deel zou je kunnen antwoorden: "Wie wil er nou perse dood?" Als je niet "eeuwig" wilt blijven leven, dan wil je dus een keer dood. De vraag is dan: "wanneer"? Nu? Over een week, een maand, een jaar? Over tien jaar, dertig, vijftig, tachtig? Er zijn vermoedelijk maar zeer weinigen die een bepaalde datum zouden uitkiezen als ze deze vraag kregen gesteld. Zelfs degenen die aanvankelijk "stoer" akkoord gingen met geplande levensbeëindiging zouden wel flink nerveus worden als het tijd werd om de belofte waar te maken. Logisch, want eigenlijk wil niemand echt dood. Zelfs uitgeleefde bejaarden, depressieve zelfmoordenaars en hevig pijnlijdende terminaal zieken en gewonden willen niet echt dood, al zullen ze vaak bij hoog en bij laag beweren dat het wel zo is. Wat ze daadwerkelijk willen is een einde aan het geestelijk en/of lichamelijk lijden. Als hun kwalen werden weggenomen zouden ze per definitie weer van het leven genieten. Een gezonde geest heeft net zo min last van depressies en onverklaarbare stemmingswisselingen als een gezond lichaam last heeft van infecties of misvormingen.

Het is belangrijk om te beseffen dat de huidige conditie van de mens feitelijk zeer beroerd is, omdat ze het gevolg is van "blinde" evolutie in plaats van doelgericht zoeken naar verbetering of van een "volmaakt" kant en klaar ontwerp. Als een organisme lang genoeg kan overleven om voldoende nakomelingen te krijgen is het evolutionair gezien al "goed genoeg". Het doorgeven van erfelijk materiaal is het enige dat telt, de rest (inclusief ons welzijn) is eigenlijk maar bijzaak. De mens heeft echter een buitengewoon hoge intelligentie ontwikkeld, en bovendien ook zelfbesef waardoor hij na kan denken over zichzelf en de wereld. Hierdoor is hij meer geworden dan slechts een transportmiddel voor genen, een schakeltje in de zinloze estafetteloop van het leven. Hij hoeft niet langer onderworpen te zijn aan de (vanuit menselijk oogpunt gezien) wrede en onverschillige natuur, met zijn nutteloze cirkel van leven en dood. In plaats van als een dier gebukt te gaan onder zijn tekortkomingen, kan de mens zichzelf bevrijden. Door zijn hersens en handen te gebruiken voor het bedenken en toepassen van techniek kan hij zijn situatie enorm verbeteren.

Door middel van technologische vooruitgang hebben we steeds meer biologische beperkingen overwonnen. De overwinning op de dood zal de kroon op het werk van ontelbare generaties zijn, en we hebben dit doel nu bijna bereikt. Door cryogene suspensie kunnen mensen die sterven voordat de laatste wetenschappelijke doorbraken zijn gemaakt de dood alsnog te slim af zijn; het is een soort sluipweggetje naar de toekomst.

Voor toekomstige generaties zal het weigeren van een cryogene suspensie vermoedelijk nog onzinniger en onbegrijpelijker lijken dan (voor ons) het weigeren van een bloedtransfusie door sommige streng gelovige groeperingen. Ze zullen de huidige gewoonte om tijdelijk kapotte personen ("doden") te begraven of verbranden in een oven vermoedelijk met evenveel walging en ongeloof bezien als wij een rituele moord.

De kans op een geslaagde reparatie van een lichaam in cryogene suspensie is verre van zeker. Maar deze kleine maar enige kans is in ieder geval "oneindig" veel groter dan de kans op een herstel na een crematie of begrafenis (die kans is gewoon NUL).

Ralph Merkle heeft de volgende matrix populair gemaakt:

Je hebt geen cryonics regeling Je hebt wel een cryonics regeling
Cryogene suspensie werkt niet Je bent dood Je bent dood
Cryogene suspensie werkt wel Je bent dood JE LEEFT!

Wat is de procedure?
Wanneer de bloed (zuurstof) toevoer naar de hersenen is gestopt gaan er processen optreden in de (hersen)cellen die ze intern beschadigen. Na enige tijd zullen ook de structuren die informatie kritisch zijn worden beschadigd. Omdat het doel van cryonics het redden van iemands leven is (zij het op de lange termijn), dient elke vorm van kritisch verval voorkomen te worden.

Het lichaam wordt daarom direct na het stoppen van de bloedcirculatie op een lage temperatuur even boven het vriespunt van water gebracht door het te koelen met zakken ijs, of liever nog ijswater. Hiervoor heeft het reddingsteam een soort draagbare badkuip bij zich, die eventueel deel kan uitmaken van een (mobiele) constructie die ook een op perslucht werkende hart-longmachine bevat. Bij lage temperaturen gaat het metabolisme enige malen langzamer. Er is hierdoor meer tijd beschikbaar voor de uitvoering van de opvolgende handelingen: ten eerste kunnen calcium blokkage medicijnen en heparine (bloedverdunner) worden toegediend. Calcium blokkers belemmeren afbraak van bepaalde proteïnes. Een hart-long machine wordt aangesloten om de cellen weer van zuurstof en voedsel te voorzien, en zo schade te voorkomen of in ieder geval te beperken. Als het lichaam echter al te lang ongekoeld en zonder enige activiteit is geweest (ongeveer een uur) wordt deze behandeling achterwege gelaten, omdat hij dan juist meer schade zou kunnen veroorzaken. In ieder geval moet er altijd gekoeld worden, maar nooit beneden 0 graden C, want anders zouden zich ijskristallen vormen. Deze veroorzaken schade aan de weefsels en verstoppen de bloedvaten. De bloedvaten moeten echter bruikbaar blijven, want na de aanvankelijke koeling en kunstmatige beademing/circulatie moet het bloed van de patiënt vervangen worden door een orgaanbeschermende vloeistof, zoals die ook wordt gebruikt om donororganen goed te houden. Deze behandeling kan plaatsvinden in bijvoorbeeld een ziekenhuis of een mortuarium, en is bedoeld om de patiënt goed te houden tijdens het transport naar de Verenigde Staten, waar alle huidige suspensiefirma's gevestigd zijn.

Eenmaal op locatie (waar het eigenlijke invriezen en bewaren zal gebeuren) wordt de orgaanbeschermende vloeistof uit het lichaam verwijderd en langzaam, onder gecontroleerde omstandigheden, vervangen door een mengsel van onder andere glycerol, een zogenaamde cryoprotectant ofwel "antivriesmiddel". In tegenstelling tot water zet deze stof niet uit bij bevriezing en vormt ook geen schadelijke kristallen maar stolt gelijkmatig. Door zijn specifieke eigenschappen voorkomt de stof ook dat het aanwezige water kristallen vormt, die anders de nodige schade zouden veroorzaken aan weefsels. Daarna wordt het lichaam verder gekoeld tot -79 C, de temperatuur van droog ijs (bevroren kooldioxide). Vervolgens wordt de patiënt in een speciaal vat gestopt, en daar verder gekoeld tot -196 C. Om deze koeling zeer geleidelijk, en daarom langzaam, te laten verlopen wordt het lichaam niet direct ondergedompeld in vloeibare stikstof maar eerst gekoeld door de dampen ervan. Dit duurt enige dagen. Tenslotte wordt hij in ondergebracht in een dewar (een soort grote stalen thermosfles) die gevuld is met vloeibare stikstof. Hierin blijft de patiënt totdat de wetenschap ver genoeg gevorderd is om alle schade (ongeluk, ziekte, veroudering, bevriezing) te kunnen herstellen, en hem weer te reanimeren.

Werkt het wel?
Op het moment is het helaas nog onmogelijk om een bevroren persoon met succes weer tot leven te wekken. Dit komt doordat tijdens de bevriezing o.a. het in het lichaam aanwezige water uitzet en puntige ijskristallen vormt die de weefsels beschadigen. Ook worden de individuele cellen in de weefsels beschadigd doordat ze uitdrogen. De concentratie van opgeloste stoffen (zouten en suikers b.v.) buiten de cel wordt steeds groter naarmate er meer water bevriest. Water uit de cel gaat automatisch naar het gebied met de hoogste concentratie opgeloste stoffen (osmotische waarde), en de krachten waarmee dit proces gepaard gaat kunnen de celmembranen doen scheuren.

Om de schade enigszins te beperken wordt een oplossing van onder andere glycerol in het bloedvatenstelsel gepompt, terwijl het bloed wordt verwijderd. Dit mengsel dringt door tot in de cellen, en beperkt de ongewenste kristalvorming. Het nadeel van glycerol is echter dat het in hoge concentraties (zoals die voorkomen in de behandelde cellen) giftig is. De door de glycerol veroorzaakte schade is echter zeer gering in vergelijking met de schade die veroorzaakt wordt door het ijs, omdat de zeer hoge (dus giftige) concentraties van deze stof pas gevormd worden als de temperatuur zeer laag is en (schadelijke) chemische reacties tussen het glycerol en de cel niet of nauwelijks meer kunnen plaatsvinden. Om de problemen met giftigheid te beperken worden er momenteel mengsels van ongeveer 30% glycerol gebruikt (de rest bestaat uit water). Met 50% glycerol zou schade door ijsvorming geheel voorkomen kunnen worden, maar een dergelijke concentratie zou te giftig zijn voor de cellen, en bovendien zou het mengsel te dik zijn om goed in alle weefsels door te kunnen dringen.

Er wordt op het moment door cryonisten hard gewerkt aan betere "antivriesmengsels" en koeltechnieken om de schade nog verder te beperken. Immers: hoe minder schade aan de cellen, des te makkelijker zal het zijn om een bevroren persoon te repareren en weer "op te starten". Een veelbelovend alternatief voor de huidige vorm van cryogene suspensie is het zogenaamde vitrificeren (letterlijk: "verglazen"). Hierbij zou door het gebruik van verbeterde cryoprotectants ("antivriesmiddelen") en een zeer hoge afkoelsnelheid de vorming van de schadelijke ijskristallen geheel voorkomen kunnen worden. Ook zou de schade door barsten en celuitdroging achterwege blijven. De behandelde persoon wordt als het ware veranderd in een solide blok glasachtige substantie, die alle weefsels doordringt. Het is een beetje te vergelijken met insecten die opgesloten zijn in een stuk (hard geworden) hars, zoals ook te zien was in Jurassic Park. In tegenstelling tot de onfortuinlijke insecten heeft een gevitrificeerde persoon het potentieel om na het ontdooien zonder verdere behandelingen fluitend weg te lopen (bij wijze van spreken), dit dus in tegenstelling tot standaard cryogene suspensie waar na of tijdens het ontdooien uitvoerige reparaties aan het lichaam moeten worden verricht. Het zou met vitrificatie bijvoorbeeld mogelijk zijn om iemand voor een paar weken of maanden in suspensie te plaatsen terwijl hij wacht op een orgaantransplantatie, zodat hij niet sterft voordat het orgaan beschikbaar is. Natuurlijk zou je nog steeds mensen met nog niet te behandelen lichamelijke schade voor onbeperkte tijd kunnen bewaren. Vitrificatie zou dus in alle opzichten beter zijn dan het huidige invriezen, maar aangezien het zich nog in een vroeg experimenteel stadium bevindt, moeten we het voorlopig doen met de "ouderwetse" cryogene suspensie.

Hoewel het complete cryonics concept dus nog nooit in de praktijk getest is (er is nog nooit een persoon bevroren op de temperatuur van vloeibare stikstof en weer tot leven gebracht) en er dus geen absolute garantie is voor een "wederopstanding", is het wel zeer waarschijnlijk dat het werkt. In ieder geval is er tot op heden geen enkele wetenschappelijke aanwijzing gevonden dat het principe van cryogene suspensie, namelijk het (vrijwel geheel) stilzetten van alle biologische processen in het lichaam door middel van extreem lage temperaturen, niet zou kunnen werken. Integendeel, naarmate men meer te weten komt over (de structuur van) de menselijke hersenen, lijkt het steeds waarschijnlijker dat een cryogene suspensie geen onherstelbare schade zal aanrichten. Hoewel het kortetermijngeheugen vrijwel zeker (deels) gewist zal worden bij het overlijden, is het zeer aannemelijk dat het langetermijngeheugen behouden zal blijven. De hersenen zijn op dit punt te vergelijken met een computer: als je er ineens de stekker uit trekt zal het RAM geheugen gewist worden, terwijl de informatie op de harde schijf bewaard zal blijven. Het kortetermijngeheugen berust op vrij onstabiele biochemische processen en kan verloren gaan zodra deze worden onderbroken door bijvoorbeeld een harde klap op het hoofd of zuurstoftekort. Hoewel het (gedeeltelijke) verlies van het kortetermijngeheugen (uren, dagen) misschien wat vervelend kan zijn, doet het zeker geen afbreuk aan het gevoel van identiteit; je bent nog steeds jezelf.

Het langetermijngeheugen, en feitelijk onze hele identiteit, is zo goed als zeker opgeslagen in de verbindingen tussen de neuronen (synapsen) in onze hersenen. Het is al duizenden malen bewezen dat dit systeem de (tijdelijke) dood kan overleven, namelijk elke keer dat iemand klinisch dood was en weer succesvol werd gereanimeerd. Sommige mensen zijn zelfs uren dood geweest, en vertoonden na reanimatie geen of weinig tekenen van hersenschade. Hun identiteit bleef bewaard, en dikwijls kregen ze later delen van hun geheugen die "gewist" leken toch weer langzaam terug. Belangrijk is wel dat de hersens gekoeld worden tijdens de klinische dood, omdat dit biologisch verval tegengaat volgens hetzelfde principe als cryogene suspensie met vloeibare stikstof, alleen dan in veel mindere mate. Door de kou verlopen alle biologische en chemische processen in het lichaam trager, en bij de temperatuur van vloeibare stikstof (-196 C) staan ze zo goed als stil. Ook bacteriën en virussen krijgen geen kans om schade aan te richten omdat ze net als hun gastheer in biostase gaan. Bovendien vormt het gestolde mengsel van water en glycerol nog een extra fysieke barrière, waardoor allerlei stoffen niet met elkaar kunnen reageren en er dus ook geen verval kan optreden.

Een vervelend gevolg van bevriezing op minus 196 graden C is wel dat soms behalve de eerder genoemde (micro) schade aan cellen en weefsels er ook grove, duidelijk zichtbare scheuring voor kan komen in organen, waaronder de hersens. Dit komt doordat weefsels, die verbonden zijn door ijs en het glasachtige mengsel van glycerol en water, niet allemaal met de zelfde snelheid inkrimpen. Hierdoor komen de bevroren, glasachtige organen onder enorme druk te staan, en zullen uiteindelijk de op de zwakste plekken scheuren. Dit zou te voorkomen zijn door niet beneden minus 130-140 C te koelen, maar de huidige technische middelen zijn niet toereikend om bewaring bij deze temperaturen veilig, simpel en economisch te maken. Ondanks zijn tekortkomingen is vloeibare stikstof op het moment verreweg de beste keus, want het is zeer veilig, relatief goedkoop, eenvoudig in het gebruik en het stopt gegarandeerd biologisch verval.

De boven genoemde schade aan organen lijkt heel erg, en zou op het moment terecht kwalificeren als "onherstelbaar". Het is echter zeer aannemelijk dat dit door toekomstige medici niet meer wordt gezien als een groot probleem. Alle onderdelen zijn immers aanwezig, en hoeven "slechts" weer aan elkaar bevestigd te worden. Met behulp van bijvoorbeeld nanomachines (minuscule robots die makkelijk tot in de lichaamscellen kunnen doordringen om er reparaties uit te voeren op moleculair niveau) zou dit soort schade zo goed als zeker gerepareerd kunnen worden. Eenmaal gerepareerd zal het neurale netwerk van de hersenen zichzelf weer kunnen "opstarten", eventueel met wat hulp van buitenaf. Over kleine foutjes tijdens de herstelwerkzaamheden hoeven we ons vermoedelijk ook geen zorgen te maken, aangezien de hersenen van nature een groot compenserend vermogen hebben (informatie is namelijk zo goed als zeker verspreid opgeslagen over het hele systeem, en er kunnen vervangende neurale verbindingen worden aangelegd). Bovendien zal indien nodig het herstel kunstmatig gestimuleerd worden. Binnen een relatief korte tijd ben je dan weer helemaal de oude, of indien gewenst, beter dan ooit.

Tenslotte nog wat resultaten van wetenschappelijk onderzoek die direct of indirect de haalbaarheid van een omkeerbare cryogene suspensie ondersteunen. Voor een meer uitgebreide uitleg zou men bijvoorbeeld het boek "Cryonics, reaching for tomorrow" kunnen lezen (zie literatuur).

* Individuele cellen overleven dikwijls bevriezing op lage temperaturen, zelfs als ze maar een bescheiden antivriesbehandeling hebben gehad.
* Menselijke embryo's hebben zich na cryogene bewaring ontwikkeld tot normale, gezonde mensen. Ook spermacellen zijn trouwens zeer bruikbaar na invriezing met vloeibare stikstof.
* Er zijn verschillende honden gedurende enkele uren levenloos bewaard op temperaturen rond het vriespunt en weer tot leven gewekt. In het midden van de jaren tachtig onderging een Duitse herder genaamd Dixie de volgende procedure: het beest werd verdoofd, haar bloed werd vervangen door synthetische oplossing en ze werd gekoeld tot een temperatuur van 4 graden Celsius. Gedurende vier uur werd ze in deze staat gehouden. Er was geen hartactiviteit, en er konden ook geen hersengolven meer worden ontdekt; ze was morsdood. Hierna werd de synthetische vloeistof weer verwijderd en vervangen door bloed, waarna het dier werd opgewarmd en met succes gereanimeerd. De hond herstelde volledig van dit experiment (en zal ondertussen wel gewoon van de ouderdom gestorven zijn). Meer van dit soort experimenten zijn later met succes uitgevoerd door Alcor en ACS (American Cryonics Society).
* In 1992 werd heeft een bedrijf genaamd BioTime Inc. in Berkeley, Californië een baviaan stapsgewijs gekoeld tot minus 10 graden Celsius waarbij zijn bloed werd vervangen door een gepatenteerde synthetische oplossing. Hij werd gedurende 55 minuten in koeling gehouden, wederom klinisch dood, waarna hij met succes weer tot leven werd gebracht. Ook de baviaan zou volgens de onderzoekers geen blijvende (hersen) schade overgehouden hebben aan deze procedure.
* Er zijn hamsters gekoeld totdat 60% van het water in hun hersenen ijs was geworden. Nadat ze weer waren ontdooid vertoonden de hamsters ook op de lange termijn geen abnormaal gedrag, ze hadden het bevriezen blijkbaar goed doorstaan.
* Kattehersenen vertoonden volgens EEG metingen normale hersenactiviteit nadat ze waren behandeld met een oplossing met 15% glycerol, gekoeld werden tot -20 C en weer ontdooit en weer gevuld met stromend bloed. Ook in dit geval was (tijdelijk) ongeveer 60% van het water in de hersens in ijs veranderd.
* Konijnehersenen die bevroren zijn geweest op -79 C met een concentratie van 23% glycerol als bescherming zijn niet te onderscheiden van normale konijnehersenen als men ze bekijkt onder een (licht) microscoop.
* Met een electronenmicroscoop valt te zien dat synapsen, structuren van hersencellen die vermoedelijk ons geheugen zijn/bevatten, zelfs zonder behandeling met antivries zoals glycerol geen schade ondervinden van bevriezing op zeer lage temperaturen.

Cryonics en geloof
In tegenstelling tot transhumanisme is cryonics in principe wel te combineren met een religieuze overtuiging. Het is namelijk gewoon een (potentieel) levensreddende behandeling zoals bijvoorbeeld een operatie. Niets meer en niets minder. Cryonics op zich biedt geen onsterfelijkheid, maar geeft iemand wel de kans een tijd mee te maken waarin dit mogelijk is. Verreweg de meeste mensen die ervoor hebben gekozen om na hun overlijden ingevroren te worden zijn overigens niet godsdienstig, wat ook wel te verwachten zou zijn. Een (echte) gelovige vertrouwd er immers op dat God hem zal doen herrijzen na zijn dood, of dat hij zal reïncarneren, en ziet dus geen enkel nut in een cryogene suspensie. Natuurlijk neemt hij hiermee wel een enorm risico, want als zijn geloof er toevallig naast zit (en die kans is groot), dan zal hij dus voor altijd verdwijnen. Het zou dus aan te raden zijn om voor alle zekerheid toch maar een suspensie te regelen, ook als je gelovig bent, om dezelfde reden dat de meeste mensen niet (alleen) gaan bidden tot God om hun blindedarmontsteking te genezen, maar zich (ook) laten behandelen door een arts. Het een sluit het ander niet uit, en wat extra zekerheid is nooit weg.

Het mooie van cryonics is dat ook de atheïsten zich nu kunnen verheugen op een "paradijs", namelijk een toekomst waarin we op den duur een (vrijwel) volledige beheersing hebben over onszelf en onze omgeving. Dezelfde oeroude wens, opnieuw vorm gegeven en gebaseerd op het gezonde verstand.

De maatschappelijke gevolgen van cryonics
Op het moment is de impact van cryonics op de maatschappij verwaarloosbaar. Slechts een relatief klein aantal personen (ongeveer 1000) hebben een suspensieregeling getroffen, en ongeveer 70 mensen zijn reeds bevroren. Het zou echter best kunnen dat het invriezen steeds populairder zal worden. In ieder geval is er de laatste jaren duidelijk weer een stijgende lijn in het aantal aanmeldingen bij suspensiefirma's. Zodra het definitief bewezen is dat cryogene suspensie (of vitrificatie) een omkeerbare procedure is, zou er best wel eens een stortvloed van aanmeldingen kunnen komen. Vermoedelijk zou het bevriezen van ernstig zieke en door ouderdom overleden personen uiteindelijk een standaard praktijk worden, terwijl begraven en cremeren langzaam zouden verdwijnen. Mensen uit de uitvaartbranche hoeven zich echter niet ongerust te maken: ze zouden zich makkelijk kunnen omscholen tot uitvoerders van suspensies en beheerders van invriesinstallaties. In plaats van crematoria en begraafplaatsen zou je "vriesoria" hebben, die een tijdelijke in plaats van laatste rustplaats zijn. Hoewel dit op zich natuurlijk heel mooi klinkt, rijzen er toch wat vragen wat betreft de gevolgen van (eventuele) massale invriezingen. Zou er bijvoorbeeld geen overbevolking komen als iedereen weer ontdooit zou worden?

Nee, dit is zeer onwaarschijnlijk. Ten eerste is het zo dat lang niet iedereen zich zou kunnen of willen invriezen. Met name in niet-westerse landen is een groot deel (meestal zelfs een grote meerderheid) van de bevolking diep religieus, en zou daarom het invriezen weigeren, ook al wordt het niet expliciet verboden door hun geloof. Afgezien daarvan zijn de meesten gewoon te arm om een suspensie te betalen. In principe zou je degenen die zouden willen gratis of in ieder geval zeer goedkope suspensies aan kunnen bieden in het kader van ontwikkelingshulp, maar het lijkt zeer onwaarschijnlijk dat dit binnenkort (of ooit) zal gebeuren.

Het is trouwens zo dat de wereldbevolking vermoedelijk niet zo explosief zal groeien als soms voorspeld wordt. Door toenemende en steeds goedkoper wordende productie (van voedsel en allerhande goederen), en de straks mogelijk zelfs explosief toenemende productie tengevolge van nanotechnologie, zullen de leefomstandigheden voor de meeste mensen drastisch verbeteren, ook in de derde wereldlanden. Hierdoor zal het geboortencijfer uiteindelijk flink dalen. Omdat de kinderen minder belangrijk worden als oudedagsvoorziening, en de kindersterfte veel kleiner is, heb je een kleinere "reserve" aan kinderen nodig hebt. Ook zal de positie van de vrouw geleidelijk steeds verbeteren, wat in de praktijk ook weer kleinere gezinnen betekend. Het zijn echter met name de techniek en (betere) scholing van vrouwen die de motor (zullen) zijn achter de daling van de wereldbevolking.

Trouwens, ook al zou de mensheid gewoon flink door blijven groeien, echt vol zal het niet gauw worden. Er is wel eens uitgerekend dat de aarde zonder al te veel problemen zo'n honderd miljard mensen zou kunnen herbergen, mits men ze op de juiste manier spreidt. Ter illustratie: als de Verenigde Staten even dichtbevolkt waren als Japan (en Japan heeft een heleboel open ruimte), dan leefden er 3.5 miljard mensen, in plaats van de huidige 265 miljoen. Natuurlijk is het in de praktijk altijd overvol in een gebied, en bijna leeg in een ander, maar als het echt moest zou er dus wel plaats voor flink wat extra mensen, en zeker voor een relatief kleine groep cryonisten.

Mocht er ooit overbevolking dreigen kunnen we bovendien nog altijd de ruimte in. In het heelal is ruimte zat voor een bevolking van ontelbare miljarden. Ruimtekolonies en -reizen zullen dankzij de voortschrijdende techniek steeds veiliger en goedkoper worden, en daardoor bereikbaar voor steeds meer ("gewone") mensen. Aangezien ook nog het aantal kinderen afneemt naarmate de ontwikkeling van de mens toeneemt, zal het ruimtetijdperk voorgoed afrekenen met de dreiging van overbevolking en daarmee gepaard gaande milieurampen. Ook de productie zal steeds minder verkwistend en vervuilend worden, en vieze inefficiënte fabrieken zullen uiteindelijk vervangen worden door super-efficiënte en milieuvriendelijke nanomachines.

Zou cryonics de mensen zo bang maken voor de dood, dat ze amper nog zouden durven te leven? Allicht sommigen wel, maar die mensen zouden vermoedelijk al angstig zijn ook als de mogelijkheid tot invriezen niet bestond. De meesten zullen echter gewoon doorgaan met leven zoals ze dat vroeger deden. Misschien wel een beetje voorzichtiger, want er is meer te verliezen, maar zeker niet als angsthazen. De mens denkt van nature namelijk al (een beetje) dat hij onsterfelijk is, en houdt zich over het algemeen niet zo veel bezig met de dood. Ook zal zijn natuurlijke ondernemingsdrang wel zorgen dat hij niet wegkwijnt in een gebarricadeerd huis. Verreweg de meeste van de huidige mensen met een suspensieregeling leven dan ook heel gewoon, en er is geen enkele reden om aan te nemen dat anderen ineens zouden veranderen in neuroten als ze cryonisten werden.

Wel zou maatschappij vermoedelijk leefbaarder worden, omdat iedereen nu het vooruitzicht op onsterfelijkheid en ongekende technische wonderen zou hebben. Wie zoveel te verliezen heeft kijkt wel uit voordat hij een roekeloze daad begaat, zoals het beroven van een bank, of keihard rijden. Omdat het leven kostbaarder is geworden, zouden misdadigers en met name moordenaars veel minder worden getolereerd. Moord zou een nog veel groter stigma krijgen dan nu, want je berooft mensen er van een potentiële eeuwigheid mee, in plaats van enkele (tientallen) jaren. De kans op een tweede leven en onsterfelijkheid zullen een meer vooruitziende blik vereisen: als je problemen veroorzaakt in je eerste leven, dan staan ze je op te wachten in de toekomst. Vervuilers, misdadigers en politici zouden altijd geconfronteerd worden met het resultaat van hun acties. Met dit in hun achterhoofd zouden ze wel wat voorzichtiger worden. De maatschappij zou anders resoluut met hen afrekenen. Omdat de mensen uiteindelijk veel langer en in een uitstekende gezondheid zouden leven, en informatie toch al steeds rijkelijker en efficiënter zou stromen dankzij de steeds beter wordende techniek, zou de gemiddelde burger veel wijzer en zelfbewuster zijn dan nu. De levenservaring van een honderdjarige in het lichaam van een twintiger, bijvoorbeeld. Al met al, zou een maatschappij waar invriezen een standaardprocedure is zeer waarschijnlijk een veiliger en prettiger plek zijn, met meer respect voor het leven en voor elkaar. Met een werkelijk kostbaar goed (een prettig en potentieel onbeperkt bestaan) ga je immers voorzichtig om.

Future shock?
Aangenomen dat je cryogene suspensie goed doorstaat, en ook daadwerkelijk lang genoeg bevroren blijft, in wat voor wereld zou je dan wakker worden, en wat zouden je kansen zijn om een (gelukkig) bestaan op te bouwen? Zou je misschien als een soort rariteit worden opgesloten in een laboratorium of een dierentuin? Zou je arm en eenzaam zijn, gemeden worden door de maatschappij als een eng fossiel, of gek worden door de "plotselinge" verandering? Met andere woorden: is de toekomst wel de moeite waard voor een mens van nu?

Hoewel het natuurlijk onmogelijk is om garanties te geven (daarvoor zou je immers de toekomst exact moeten kunnen voorspellen), zijn er genoeg redenen om aan te nemen dat personen die ontdooid worden wel goed terecht komen.

Ten eerste is het zo dat als je ontvroren wordt, dit zo goed als zeker gebeurd door de zelfde firma die je ingevroren heeft. Met name de non-profit cryonics providers doen dit werk vooral uit idealisme, en willen graag zo veel mogelijk mensen veilig naar de toekomst brengen. Zij en hun opvolgers zullen je alleen ontdooien als ze er van overtuigd zijn dat je ook inderdaad een leven van hoge kwaliteit zal kunnen leiden. Ook willen ze net als nu geen boze klanten, en een slechte reputatie. Het zal namelijk vrij waarschijnlijk zijn dat de cryo-firma's tegen die tijd bijvoorbeeld contracten hebben met ziekenhuizen of andere (grote) instellingen om overledenen tijdelijk te bewaren. Een goede reputatie is dan heel belangrijk, en de beste reclame zijn tevreden klanten. De eerste klanten succesvol reanimeren en een goede uitgangspositie geven in de maatschappij zal ongetwijfeld een prestigekwestie zijn. Bovendien zullen er allicht al wat vrienden, bekenden of familieleden eerder ontdooit of nog in leven zijn, die er wel op toezien dat je correct wordt behandeld.

Eenzaam zul je niet gauw zijn, aangezien er uiteindelijk toch minstens honderden mensen die nu leven zullen worden bevroren. Door bijvoorbeeld communicatie over het internet en lokale en internationale meetings kun je velen van hen leren kennen, en allicht ontstaan zo hechte vriendschappen. Door zelf actief mee te doen aan ledenwerving door zoveel mogelijk mensen te wijzen op de mogelijkheid en de voordelen van cryonics kun je je (toekomstige) vriendenkring allicht aanzienlijk uitbreiden, waardoor je kansen op een goede "herrijzenis" weer wat beter worden, ook omdat je de invriesfirma zo steunt (meer klanten ==> meer financiële stabiliteit ==> grotere kans dat hij blijft bestaan). Ook er zijn zelfs hele families die zich in laten vriezen, dus het argument van "als ik wakker wordt is iedereen die ik ken dood" hoeft zeker niet op te gaan. Bovendien, ook als je je niet in laat vriezen zul je een groot deel van je familie-, vrienden- en kennissenkring verliezen naarmate je ouder wordt. Tenslotte is het zo dat zelfs als iedereen die je kende zich liet begraven of cremeren, dat op zich natuurlijk nog geen reden is om het zelf ook maar te doen. Als iemand zich voor een trein werpt spring je hem immers ook niet na.

De angst om in de toekomst geen werk te kunnen vinden door gebrek aan de juiste vaardigheden, en hierdoor veroordeeld zijn tot een armoedig bestaan, is vermoedelijk ook ongegrond. Omdat voor het herstel van vries- en andersoortige schade aan de hersenen een verfijnde technologie en een grote kennis van het menselijk brein nodig zijn, zal men niet alleen kunnen repareren, maar ook verbeteren. Op zijn minst zullen de hersens (en de rest van het lichaam) geoptimaliseerd worden door bijvoorbeeld de afgifte van hormonen fijner af te stellen, de cellen te verjongen, voor een goede doorbloeding en algemene energievoorziening te zorgen etc. Het brein zal dan op zijn minst binnen zijn bestaande grenzen optimaal functioneren. Dit is echter slechts het begin, indien gewenst (en wie zou het nou niet willen) zal het vermoedelijk mogelijk zijn om het IQ met tientallen punten te verhogen. Ook een fotografisch geheugen (eventueel selectief oproepbaar) zou tot de mogelijkheden kunnen behoren. Door bijvoorbeeld de hersenen van allerhande genieën, doorsnee mensen en mentaal gehandicapten nauwkeurig tot in het kleinste detail met elkaar te vergelijken, zal men vroeger of later te weten komen wat al deze condities veroorzaakt, en wat je er eventueel aan zou kunnen doen. Allicht zou iedereen die dat wil dan rijkelijk voorzien kunnen worden van nuttige gaven. Ook hersenimplantaten in de vorm van kleine chips zouden iemand bijvoorbeeld instantaan oproepbare encyclopedische kennis kunnen geven over elk denkbaar onderwerp. Ook spieren zouden "voorgeprogrammeerd" kunnen worden zodat je zonder enige training de meest ingewikkelde bewegingen kunt uitvoeren zoals die bijvoorbeeld worden gebruikt in ballet of vechtsporten. De pas ontvroren mens zou geen fossiel behoeven te zijn, integendeel, vermoedelijk zou hij juist alle "state of the art" technische snufjes meekrijgen, inclusief een goed humeur. Als er toch al een arbeidsmarkt zoals we die nu kennen is, dan zal hij dus vrijwel meteen kunnen meekomen.

Waarschijnlijker is het echter zo dat tegen die tijd al het vervelende doch noodzakelijke werk wordt gedaan door al of niet intelligente machines, zodat de mensen zich kunnen wijden aan bijvoorbeeld de kunst, wetenschap, handel, ontdekkingsreizen of misschien vermaken ze zich liever door virtueel alle mogelijke fantasieën te beleven. Aangezien er (een vorm van) nanotechnologie nodig is om de bevroren personen te repareren, en deze nieuwe technologie productie van elk denkbaar goed zeer makkelijk, vlug en vrijwel kosteloos zal maken, ziet het er naar uit dat de toekomst inderdaad een soort luilekkerland zal zijn, waar niemand nog hoeft te werken, maar toch baadt in weelde. Geld is dan vrijwel betekenisloos geworden, dus men hoeft zich ook geen zorgen te maken over eventuele schulden aan bijvoorbeeld de invriesmaatschappij (wat toch al niet zo'n probleem was aangezien je vooraf betaald voor de "volle rit", en ze pas zullen ontdooien als de benodigde technologie standaard en spotgoedkoop is geworden).

De kans dat een "cryonaut" (=ingevroren persoon) na het ontwaken in een dierentuin wordt gestopt of op een andere manier wordt misbruikt is vrijwel nihil. Afgezien van het feit dat allicht reeds ontdooide of nog levende vrienden en familie dan zouden protesteren, en de maatschappij zoiets net als nu niet moreel acceptabel zou vinden, is het zo dat een ontvroren persoon echt niet zo interessant zou zijn als "specimen" voor toekomstige wetenschappers. Er zouden immers nog genoeg onveranderde, "oorspronkelijke mensen" zijn om eventueel te bestuderen, en het menselijk lichaam (en de geest) zouden sowieso al door en door bekend zijn. Daar komt nog bij dat na de eerder besproken upgrading van het lichaam met geheugenchips en dergelijke je niet eens van een "toekomstmens" te onderscheiden zou zijn. Voorzien van een "eigentijds" (toekomst) lichaam en alle informatie betreffende de geschiedenis, laatste ontwikkelingen, taal, wetenschap, amusement en nog veel meer, zou de pas ontvroren mens als het ware zo de straat op kunnen lopen zonder ook maar enigszins de aandacht te trekken. Een geheel nieuwe identiteit, verandering van uiterlijk en geslacht behoren dan zo goed als zeker tot de mogelijkheden, voor wie het wil (natuurlijk kunnen deze dingen nu ook al, maar in de toekomst zal het veel eenvoudiger zijn, en het resultaat aanzienlijk beter).
De eerste cryonauten zullen trouwens wel kunnen rekenen op een warme belangstelling van het publiek, aangezien zij als vooruitstrevende denkers en pioniers zullen worden beschouwd.

Cryonics en de wet
In Nederland is het op het moment helaas niet toegestaan om mensen in cryogene suspensie te houden. Hoewel cryonics in de wet op de lijkbezorging niet specifiek wordt genoemd, valt het wel onder het algemene verbod op de conservering van lijken. Mummificatie en balseming zijn bijvoorbeeld dus ook niet toegestaan. Een lijk mag men alleen begraven, cremeren, overboord zetten op een Nederlands schip of ontleden (ten behoeve van wetenschappelijk onderzoek). Wel is het toegestaan om een lijk een conserverende behandeling te geven als het naar het buitenland wordt getransporteerd. Wat er in het buitenland verder met dat lijk gebeurd maakt verder niet veel uit. Je laten invriezen in bijvoorbeeld Amerika is (dus) geen probleem, en Nederlanders kunnen dan ook gerust een regeling treffen voor een suspensie met bijvoorbeeld Alcor, een grote Amerikaanse cryonics provider. De meeste huidige leden van Transcedo hebben dat dan ook gedaan, of zijn er nog mee bezig. Toch is het om meerdere redenen belangrijk dat (langdurige) cryogene suspensie op Nederlandse bodem wordt toegestaan als variant op het meer gebruikelijke cremeren en begraven. In ieder geval is de procedure, indien correct uitgevoerd, absoluut niet schadelijk voor de (volks)gezondheid, en het is evenmin belastend voor het milieu.

Het belang van legalisatie in Nederland
Ten eerste is een cryogene suspensie vrij prijzig (zie ook: Een suspensie regelen), hoewel zeker niet onbetaalbaar. Door tijdig een levensverzekering af te sluiten kun je voor ongeveer 2000 gulden per jaar, inclusief Alcor lidmaatschap, volledig gedekt zijn. Voor sommige mensen is dit echter toch wat teveel, en bijvoorbeeld terminaal of chronisch zieken en bejaarden kunnen alleen nog tegen een zeer hoge premie een levensverzekering afsluiten. Het zou wel zeer jammer zijn als je de kans op een tweede, beter leven moest mislopen wegens (tijdelijk) geldgebrek. Uitgaand van het idee dat zoveel mogelijk mensen in ieder geval de kans moeten krijgen om mee te doen aan het cryonics programma, mede omdat dit goed zou zijn voor de hele maatschappij (zie ook: Maatschappelijke gevolgen van cryonics), wil Transcedo ter zijner tijd een eigen suspensie-installatie gaan opzetten in Nederland, het liefst in samenwerking met Alcor. Dit zou een kleinschalige versie zijn van de faciliteit in Amerika, inclusief opslagcapaciteit. In ieder geval zouden de transportkosten en - risico's veel beperkter zijn, en ook zou men geen last meer hebben van de schommelende (en altijd vrij ongunstige) dollarkoers. Ter illustratie: een Amerikaan betaald momenteel zo'n $ 50.000 voor een neurale (alleen hoofd) suspensie. Niet-Amerikanen betalen een toeslag van $ 10.000 voor de transportkosten en andere uitgaven die te maken hebben met internationaal lijkvervoer. Totaal betaald een Nederlander dus $ 60.000, dat is ongeveer Fl 120.000, voor een neurosuspensie. Als Alcor in Nederland was gevestigd, betaalde je (dus) ongeveer Fl 50.000, wat nog verder gereduceerd zou kunnen worden door vrijwilligers werk en het gebruik van iets minder geavanceerde apparatuur.

Voorlopig zijn dit slechts nog ideeën, die nader onderzoek behoeven. Transcedo raad voorlopig iedereen die het zich enigszins kan veroorloven aan om een suspensie-contract af te sluiten met Alcor. Zie ook: Een suspensie regelen

Een tweede reden waarom het mogelijk moet worden om mensen in Nederland bevroren te houden, is dat het zou kunnen gebeuren dat iemand die lid is van een Amerikaanse cryonics provider niet (tijdig) kan worden overgebracht naar de VS. Dit zou bijvoorbeeld kunnen komen door onverwachte financiële, politieke of juridische complicaties. In dat geval moet het mogelijk zijn om desnoods langdurig het lichaam van de overledene lokaal in cryogene suspensie te bewaren, totdat de problemen zijn opgelost en het transport alsnog kan plaatsvinden.

Neurale suspensie of het gehele lichaam bevriezen?
Voor iemand die zich wil laten invriezen zijn er twee opties: je kan je hele lichaam in suspensie laten gaan, of alleen je hoofd. Beide methodes hebben zo hun voordelen, maar een neurale suspensie (alleen het hoofd) lijkt momenteel het beste. Ten eerste is er het grote prijsverschil: voor een neurale suspensie betaal je als Nederlander $ 60.000 bij Alcor (de prijzen van andere cryofirma's zijn vergelijkbaar), terwijl een suspensie van het hele lichaam $ 130.000 kost. Dit prijsverschil komt onder andere doordat voor een heel lichaam meer perfusievloeistof nodig is, en omdat het veel meer (kostbare) ruimte inneemt in een speciaal gemaakte grote dewar (vriesvat met vloeibare stikstof). In zo'n dewar kunnen vier hele lichamen, terwijl er ongeveer tien maal zoveel hoofden in (zouden) kunnen. Eigenlijk zou je kunnen zeggen dat de neuro's per economy class naar de toekomst gaan, en de whole bodies per business class. Behalve dat een neurosuspensie meer dan de helft goedkoper is, kunnen in geval van nood (brand bijvoorbeeld) de neuro's veel makkelijker gered worden dan de hele lichamen omdat ze vrij makkelijk in kleine draagbare dewars getransporteerd kunnen worden. De hele lichamen zijn daarentegen veel minder mobiel, omdat ze groot, zwaar en breekbaar zijn. Ook zijn de grote dewars waar ze in zitten kwetsbaarder dan de kleinere neuro-dewar die in een soort betonnen kluis zit (bij Alcor tenminste).

Een verder argument voor neurosuspensie is dat niet alle organen dezelfde optimale perfusiewaarde hebben. Hierdoor moet er bij een gehele-lichaamssuspensie een soort gemiddelde worden genomen voor alle organen, wat ten koste gaat van het belangrijkste orgaan, namelijk de hersenen. Bij een neurosuspensie kan de perfusie van de hersenen geoptimaliseerd worden, aangezien de rest van de organen niet meer van belang zijn.

Uiteraard zou iemand die alleen zijn hoofd laat invriezen eerst een nieuw lichaam (inclusief nieuwe schedel en gerepareerde en verbeterde hersens) krijgen voordat hij weer tot leven wordt gebracht. Een lichaam zou bijvoorbeeld gecloned kunnen worden uit een paar cellen van het oude lichaam. Mede daarom worden bij een neurosuspensie stukjes weefsel van alle organen eveneens ingevroren. Het DNA uit zo'n stukje weefsel bevat een blauwdruk voor de opbouw van het lichaam. Het nieuwe gastlichaam zou een verbeterde versie kunnen zijn van het oorspronkelijke lichaam (de meest simpele optie), maar het zou er ook geheel anders uit kunnen zien mocht de patiënt dit voor zijn dood besloten hebben. Omdat de mechanismen van afstoting van vreemd weefsel voor toekomstige medici niet langer een probleem zullen zijn, en het DNA zelf door middel van nanorobots gemanipuleerd zal kunnen worden, is in feite elk soort lichaam met bijbehorende specifieke eigenschappen mogelijk. Ook zullen deels kunstmatige en geheel kunstmatige lichamen (indien gewenst niet te onderscheiden van echt) zo goed als zeker tot de mogelijkheden behoren. Ook hier geldt: geen science fiction maar een logisch gevolg van de steeds sneller voortschrijdende wetenschap.

Uit onderzoek aan bevroren (mensen) lichamen is gebleken dat de schade aan het lichaam, met name bijvoorbeeld de wervelkolom, vrij aanzienlijk is. Ook is het lichaam natuurlijk beschadigd door ziekte, een ongeluk of ouderdom, en vaak een combinatie van deze drie. Met zulke schade zou het voor de toekomstige artsen en wetenschappers veel makkelijker zijn een nieuw lichaam te maken, dan om het oude cel voor cel te repareren. Dit onderstreept de logica van een neurosuspensie.

Heeft het eigenlijk wel nut om het hele lichaam in te vriezen? Dit is niet helemaal zeker, maar er zijn wel een paar ondersteunende argumenten te bedenken. Ten eerste is het zeker dat het lichaam een invloed heeft op onze geest (hersenen). Verschillende organen en hormoonklieren spelen niet alleen een belangrijke rol bij het bepalen van onze stemming, maar ook bij de algehele mentale en fysieke ontwikkeling. Denk bijvoorbeeld aan de lever (een ingewikkelde biochemische fabriek) en de geslachtshormonen.

Ook verschaft het lichaam veel informatie over de levensstijl en (medische) geschiedenis van een persoon, die later eventueel gebruikt zou kunnen worden bij het reconstrueren van (delen van) het geheugen en persoonlijkheid. Ook geeft het lichaam extra informatie met betrekking tot de (kwaliteit van) de perfusie. Door het lichaam niet te bewaren gaat deze informatie verloren, ook al kan het een en ander vermoedelijk gereconstrueerd worden uit (de staat van) de hersenen. Door verder van elk orgaan een weefselmonster te bewaren wordt er in ieder geval een deel van de informatie bewaard. Het bewaren van het hele lichaam blijft natuurlijk de meest veilige optie. Een soort gulden middenweg zou het apart bewaren van hoofd en lichaam zijn, maar voor zover bekend wordt dit (nog) niet gedaan, al zou het op aanvraag vermoedelijk wel mogelijk zijn.

Een laatste argument voor de suspensie van het hele lichaam is meer emotioneel van aard: sommige mensen zouden er moeite mee kunnen hebben dat hun hoofd (of dat van een vriend of familielid) wordt afgehakt, ook al is de persoon in kwestie al lang dood. Zij zouden dus uit een esthetisch oogpunt voor een whole body suspension kunnen kiezen.

Een suspensie regelen
Het eerste en belangrijkste is natuurlijk het vinden van een goede cryonics provider ("invriesfirma"). Hiervan zijn er momenteel ongeveer vijf. Belangrijk is dat een dergelijke onderneming, meestal in de vorm van een stichting, goed genoeg in elkaar zit om tenminste zo'n vijftig jaar te blijven bestaan, en eventueel veel langer. Financieel en organisatorisch moet alles kloppen, en ook de grootte speelt een belangrijke rol (hoe groter hoe beter). Natuurlijk wekt het ook vertrouwen als een dergelijke organisatie reeds enige tijd bestaat, omdat dit duidt op stabiliteit en ervaring.

Alle leden van Transcedo hebben gekozen voor een cryonics provider genaamd "Alcor Life Extension Foundation" omdat deze het best lijkt te voldoen aan de bovengenoemde criteria, en omdat het voor zover bekend de enige is met vertegenwoordiging in Europa (Engeland), ook al is dit in feite het initiatief van lokale leden. De Engelse faciliteit bewaard geen bevroren lichamen, maar maakt ze alleen gereed voor transport (koelen en perfuseren met orgaanbeschermende chemicaliën). De mogelijkheid van samenwerking met de Engelse groep wordt momenteel onderzocht, maar het is sowieso de bedoeling dat de Nederlandse groep zijn eigen "eerste hulp" faciliteiten gaat opzetten, en daarvoor training ontvangt van Alcor. Hoewel ieder natuurlijk voor zich uit moet maken bij welke instantie hij zich eventueel laat invriezen, heeft het toch duidelijke voordelen als iedereen lid is van de zelfde cryonics provider, want dit voorkomt onnodig dubbel werk, en helpt bij het scheppen van de broodnodige band tussen leden. Als iemand komt te overlijden is hij namelijk voor de onmiddellijke stabilisatie (voorkomen van biologisch verval en vooral hersenschade door vlotte afkoeling en eventueel behandeling met orgaanbeschermende vloeistof) aangewezen op lokale mede-leden. Het duurt al gauw een dag voordat de Amerikanen het lijk kunnen komen ophalen, en gedurende die tijd moet de lokale groep een strak reddingsprotocol uitvoeren. Als iedereen lid zou zijn van een verschillende cryonics provider zou dit alleen voor verwarring zorgen, en ten koste gaan van een goede behandeling. Voor een verdere beschrijving van de taken van een lokale groep zie ook: Transcedo cryonics werkgroep.

Kosten
De kosten van een suspensieregeling bij Alcor (vrij standaard prijzen voor zover bekend) zijn als volgt:

* Suspensie van het hele lichaam: $ 120.000
* Neuro (hoofd) suspensie: $ 50.000
* Toeslag voor leden buiten Amerika: $ 10.000
* Eenmalige inschrijvingskosten: $ 150
* Jaarlijkse bijdrage:
o Eerste familielid: $ 360 per jaar
o Ieder volgend familielid: $ 180 per jaar
o Minderjarige familieleden: $ 90 per jaar
o Voltijd studenten: $ 180 per jaar
o In plaats van jaarlijks (of eventueel per kwartaal) een van de bovengenoemde bedragen te betalen is het sinds kort ook mogelijk om over een periode van tien jaar $ 11.000 te betalen, waarna er nooit meer lidmaatschapsgeld betaald hoeft te worden. Dit heeft grote voordelen, omdat je dan vrij bent van eventuele prijsverhogingen van het lidmaatschapsgeld. Als het goed is op heb je dan op je oude dag helemaal geen uitgaven meer met betrekking tot je suspensieregeling, aangezien de cumulatieve levensverzekering dan automatisch wordt uitbetaald, en je met de bovenstaande regeling dus ook geen lidmaatschapsgeld meer hoeft te betalen.

(NB: voor de Nederlandse prijzen alles ongeveer met twee vermenigvuldigen)

De bovengenoemde prijzen zijn vrij fors, maar toch uitstekend te betalen voor iemand met een modaal inkomen. Dit komt doordat je de suspensie kunt betalen met een levensverzekering, en dus jaarlijks alleen de premie hiervoor betaald plus het lidmaatschapsgeld. Om een gunstige premie te krijgen moet je er zo vroeg mogelijk bij zijn, want de premie stijgt met de leeftijd. Ook is het moeilijk om een betaalbare levensverzekering te krijgen als je ernstig ziek en/of arbeidsongeschikt wordt.

Iemand die bijvoorbeeld in de twintig is betaald ongeveer Fl 300 per jaar voor een levensverzekering die twintig jaar loopt en bedoeld is om een neurosuspensie te dekken (ongeveer Fl 120.000). Er is dan na deze periode echter geen uitkering van het verzekerde bedrag, en zul je een nieuwe levensverzekering af moeten sluiten tegen een hogere premie. Daarom is het aan te raden om zo mogelijk een wat duurdere (voor dezelfde persoon ongeveer Fl 1.700 per jaar) levensverzekering af te sluiten die wel na een bepaald aantal jaren het volle bedrag uitkeert.

Mensen die tijdelijk wat krap bij kas zitten zoals bijvoorbeeld studenten kunnen natuurlijk eerst de goedkope levensverzekering nemen om toch alvast gedekt te zijn, en later (als het inkomen stijgt) overschakelen op de duurdere variant. Zo blijft het allemaal redelijk betaalbaar. Natuurlijk zou je in principe ook alles contant kunnen betalen, maar dit is maar voor vrij weinigen weggelegd. Ook zou je in principe je suspensie kunnen bekostigen uit de opbrengst van je bezittingen, die na je dood verkocht (of geveild) zouden kunnen worden. Dit is echter een zeer riskante en onhandige methode, aangezien eventuele familieleden (onverwacht) hun deel zouden kunnen gaan eisen, en de verkochte spullen (huis bijvoorbeeld) moeten maar net goed in de markt liggen etc. Een tijdig afgesloten levensverzekering geniet toch duidelijk de voorkeur.

Voor verdere informatie over het regelen van suspensies kan men contact opnemen met Transcedo of naar de webpage gaan van Alcor en daar een (vrijblijvend) infopakket/aanmeldingsformulier aanvragen. Wie al zeker is van zijn keuze kan daar ook gelijk een electronisch aanmeldingsformulier invullen.

Cryonics werkgroep van Transcedo
Cryonics wordt door transhumanisten als een belangrijke technologie beschouwd, omdat het momenteel de laatste defensielinie is tegen de dood, die zij als zeer ongewenst beschouwen. Cryonics is niet alleen in theorie heel belangrijk, maar iedereen kan er ook actief zelf deel aan hebben. Hoewel zaken als nanotechnologie en ruimtereizen voor de meeste mensen "ver van mijn bed" lijken (en inderdaad ook wel zijn), is cryonics iets dat je vrij gemakkelijk zelf kunt doen door je aan te melden voor suspensie, of te helpen bij die van een ander. De leden van Transcedo staan allen zeer positief tegenover cryonics, en de meeste zijn reeds bezig met hun aanmelding bij Alcor. Omdat het concept van mensen invriezen voor zover bekend geheel nieuw is in Nederland, zijn er een heleboel praktische problemen te overwinnen voordat het mogelijk zal zijn om redelijk gerust een suspensie tegemoet te zien. Om deze problemen aan te pakken, en om zo veel mogelijk mensen te wijzen op het fantastische potentieel van cryonics, is er een aparte Transcedo werkgroep opgericht.

De doelstellingen van de cryonics werkgroep zijn met name:

* Het oprichten van een eerste hulp infrastructuur voor cryo-leden, want voor de "eerste hulp" bij overlijden is men aangewezen op de lokale leden vanwege de lange reistijd van het Amerikaanse hulpteam. Een lokale groep moet er op toezien dat het lijk gekoeld wordt, eventueel een behandeling met antistollingsmiddelen ed. krijgt en dat er vooral geen autopsie wordt uitgevoerd, met name op het hoofd.
* Onderzoek naar juridische en andere bureaucratische barriëres en indien nodig het ondernemen van acties om deze te overkomen. Een reddingsoperatie voor een overleden lid is al moeilijk genoeg, en juridisch getouwtrek zou de patiënt onnodig in gevaar brengen. Alles moet dus zo mogelijk van te voren besproken en geregeld worden met de wettelijke autoriteiten. Een van de reeds gevonden barrieres is het feit dat men niet een ingevroren persoon langdurig in Nederland mag opslaan. Gelukkig is dit niet direct een probleem voor degenen die een contract met (de Amerikaanse) Alcor hebben, maar het zou in de toekomst wel een probleem kunnen worden. Zie ook: Cryonics en de wet
* Bekendheid creeëren bij ziekenhuizen, ambulance diensten en gezondheidsinstellingen, mede zodat deze meer begrip krijgen voor de wensen van cryonisten, en eventueel zelfs meehelpen met het geven van eerste hulp bij een suspensie. Een soepele medewerking van deze diensten is cruciaal voor het succesvol stabiliseren van de conditie van de overledene.
* Meer suspensie leden verwerven door vergroting van bekendheid met cryonics via reclame. Mensen worden zo gewezen op de mogelijkheid van een potentieel levensreddende procedure, en de reeds bestaande leden profiteren er ook van omdat meer cryonisten in Nederland betere kansen betekend (voor allen) op een tijdige suspensie. Ook geeft de toevloed van nieuwe leden een wat sterkere maatschappelijke positie, en ondersteund de cruciale suspensie provider (Alcor) zodat diens overlevingskansen weer verder verbeteren. Hoe meer leden, hoe beter.
* Onderlinge banden versterken tussen de suspensie leden, aangezien zij in geval van nood op elkaars hulp moeten kunnen vertrouwen. Ook is het gewoon leuk om gelijkgestemden te ontmoeten, en als het cryonics experiment slaagt heb je gelijk wat vrienden en kennissen in je toekomstige leven.
* Een lange termijn doel van de werkgroep is het opzetten van een volledige suspensie-installatie in Nederland of de Benelux, waar ook de lichamen van patiënten worden bewaard. Dit zou de kosten van cryogene suspensies behoorlijk doen zakken, omdat de betaling gewoon in Guldens of Euro's kan geschieden in plaats (nu twee maal zo hoge) dollars. Ook wordt het dure en riskante transport naar de VS geëlimineerd. Door de lagere kosten zouden meer mensen zich een cryogene suspensie kunnen veroorloven, en daar is iedereen bij gebaat. De installatie zou (idealiter) aangesloten zijn bij Alcor, zodat klanten de stabiliteit en ervaring zouden krijgen van een grote organisatie. Voor de realisatie van dit project moeten er echter eerst de nodige juridische problemen worden opgelost, en ook moet er natuurlijk voldoende belangstelling bestaan (ongeveer vijftig leden).

Degenen die in principe wel een suspensie willen, maar deze momenteel te duur vinden, kunnen het best Transcedo even een seintje geven, zodat we weten of er wel behoefte is aan een dergelijk project.

Copyright (c) 1998 by Transcedo

Last updated : 01-11-97 1